MÜZİK VE SAĞLIK

Tüm dünyanın etkilendiği bu günlerde sağlık konusuna, sadece fizik plandaki bir olgu olarak değil, insanın sadece fizik olmadığını bilen filozoflar gibi bir bütün olarak bakmak gerektiğini düşünürler. Bugün Tıp bile insanı duygularıyla ve zihin yapısıyla bir bütün olarak incelemeye başladı. Bu yüzden sağlığın en önemli hazine olduğunu hatırlatarak Müzik ve Sağlık konusuna değinmek istedim.

“Müzik bizi etkiler, bazı yollarla bizi değiştirir, konu şu ki müzik terapisi bir alternatif ya da sürpriz sonuçları olan bir çaredir.

Frekans

Eski bir atasözü der ki: “Hiçbir şey durağan değildir, her şey titreşir.” Ve bizim için şaşırtıcı görünse de Pitagoras’ın armonik seslere ilişkin bulgularını biliyorsanız, eğer her şey titreşiyorsa, her şey bir ses olarak yayınlanır ve bununla birlikte, müzikal bir titreşim olan ana sese, bir armonik sesler serisi beraberinde eşlik eder ve kendi özel tınısını ileten bağlantılar yaratır.

Akustikte, ortak bilinçliliğin sonucu olarak benzer ses dalgaları ana sesin frekansını destekler. Bu, akort edilmiş iki yapının, aynı titreşimi paylaşması ve beraber titreşmesi sonucu, birbirini etkilemesidir.

Neden caddeden bir kamyon geçerken penceremizin camı titrer? Titreşimle, motorun gürültüsü, cam ile kısa bir zamanda kesişir ve titreşime sebep olur. Nasıl bir soprano tiz sesi ile bir bardağı kırabiliyor?

O kadar güçlü şarkı söylüyor ki… Ya da sesin şiddeti değil, hayır; bunun sebebi kendi doğal ses titreşimi ile bardağın titreşimini uyumlaştırarak yönetmesindendir. Bir titreşim elde etmeye başlıyor, camın enerjisi genişleyinceye kadar esneklik sınırını aşıyor ve sonra.. kırılıyor. Bu aynı zamanda yankılanmadır bir bakıma.

Tüm büyüme araçlarımız, fiziksel, duygusal, yaratıcı olsun; mutlak frekansta titreşen “enstrümanlar” gibidir. Müzik titreşim aracılığıyla tıpkı cam bardak örneğinde olduğu gibi etkileşim halindedir.Peki ya hastalık ortaya çıktığında ne olur? Doğal titreşimin kendisine yabacı titreşimlerle kendisini uyumlaştıramamasıdır. Doğal titreşimde başkalaşma olarak.  O zaman müzik bizim “sesimizi”, varlık tonumuzu onarabilmek için bize yardımcı olabilir.

Özet olarak müzik bizi neden etkiliyor? Çünkü müzikte, sesin enerjisi titreşim; fiziksel, enerjitik, psikolojik ve zihin bedenlerimiz ile birbirini etkiler, yani titreşimler ve frekans benzerliği yoluyla etkileşim gerçekleşir.İnsanın her unsurunun kendi doğal rezonans frekansı var, hastalık, doğal frekansımızın titreşim yoluyla uyumsuzluğu ya da başkalaşımıdır, bedenlerimizin doğal titreşimine yabancı olan titreşimler müzik yoluyla frekans vasıtasıyla onu yeniden inşa etmeye yardımcı olabilir. Bu, dinleyici ya da müzik ile ilgilenen biri olalım, müzik ile iş birliğimizin neden devam ettiğini, ondan yararlanabileceğimizi, bizi yatıştıracağını hatta bizi iyileştirebileceğinin sebebidir.”[1]

Bağışıklığı korumak ve güçlendirmek için sağlıklı beslenmenin önemini artık hepimiz biliyoruz. Evet fizik bedenimiz ve enerjimizi arttırmak için sağlıklı yemekler yemek bir gerekliliktir. Peki ya duygularımız yok mu? Ve zihnimizin sağlığı için neler yapabiliriz?

Covid-19 salgınından sonra insanların birçoğu korku ve endişenin yön verdiği bir hayat yaşamaya başlamış olabilir. Diyebilirim ki korku ve endişenin nasıl insanı hasta edebilecek gücü varsa, tedbir almak da o kadar gereklidir.

Duyu organlarımız ile elde ettiğimiz her veri bir besindir, gördüğümüz şeyler, okuduklarımız, temas ettiklerimiz ve duyduklarımız üzerimizde oldukça etkili besinlerdir. Nasıl sağlıklı besinler almaya çalışıyorsak, diğer duyu organlarımızla da neden sağlıklı ve seçerek beslenmeyelim ki? Tüm duyu organlarımızla aldığımız besinler bünyemizi ve dolayısıyla bağışıklığımızı etkiler.  Nereye bakıyoruz? Nasıl düşünüyor ve nasıl hissediyoruz? Konumuza gelecek olursak neler dinliyoruz?

İnsanoğlunun var oluşundan beri evrensel olanı tasvir etmek amacıyla temas ettiği Güzellik Arketipinin bu dünyadaki formu olarak “Sanat”, farkında olalım ya da olmayalım, bizim en ihtiyaç duyduğumuz besinlerden. Sanatla arınmak, enerji dolmak, dinginleşmek mümkün. İçinde estetik, güzellik olan ve insana naiflik, yumuşaklık ve bazen de pozitif bir coşku veren her şey bir sanata dönüşme potansiyaline sahip.

Zihin ve duygular korku, endişe, kaygı durumları yaratabilirler. Bu olumsuz duygular ve düşünceler silsilesi, tüm hormon sisteminin dengesini bozarak domino taşı etkisi gibi strese neden olacak, sonra yaşam enerjisinin düşmesini sağlayacak, bu da bağışıklık sisteminin zayıflamasına neden olacaktır.

Bilimsel araştırmalar, kaliteli müzik dinlemenin stres hormonu olarak bilinen kortizol salınımını düşürdüğünü kanıtlamıştır. Sussex University ve Leipzeig Max Planck Enstitüsü’nden araştırmacılar; müziğin hastanede yatan hastalar üzerindeki etkisine dair çalışmalarda müziğin insanların iyileştirilmesi için nasıl kullanılabileceği gösterilmiştir. Bu araştırmanın sonuçlarına göre müziğin bağışıklığı arttırarak iyileşmeyi hızlandırdığını göstermiştir. Antik Çağlarda da, Bergama’da bulunan Pergamon Antik Kentinde bulunan Aesculape Mabedin’de 
ve bir çok Antik Kentte Müzik ile tedavi yapılan alanlar bulunurdu.

Bir başka araştırmada ise 300 kişi test edilerek 50 dakika boyunca mutlu ve neşeli bir dans müziği dinletilmiş, araştırmanın sonunda müzik dinletilen deneklerde bağışıklık sisteminin ilk savunma hattı olan antikor immunoglobin A seviyelerinin yükseldiği ve stres hormonu olan kortizol seviyelerinin kontrol grubundakilere oranla ciddi derecede azaldığı görülmüştür.

Tüm bu araştırmalarda bilim, müziğin sağlığımız üzerine etkisini gözler önüne seriyor. Müzik her ne kadar ses fiziği açısından somutsa da sezgisel ve henüz bilimin test edemediği birçok açıdan da soyut ve oldukça insanın psişesi üzerine etkili olan bir sanattır.

Sağlıklı günler dilerim.

Yonca Alpay

---

[1] Sebastian Perez, Günlük yaşam için müzik terapisi uygulamaları, 2010

SORUMLULUK

Çok uzun yıllar öncesine dayanır sorumluluk ile tanışmam. Belki ailemin verdiği bir erdemdir bu, belki de bazı şeyleri tam yapamadığım zaman uyuyamamanın bir sonucundan başka bir şey değildir sorumluluk duygusu.. Yazmadığım onca zamandır düşünüyorum bu konu üzerinde;

Nedir sorumluluk? 
Nelerden sorumluyuz bu hayatta?
Ne kadarından sorumluyuz?
Ya da sorumluluğunu almaya cesaret edemediğim bir şeyler var mı acaba diye..

Elbette bir çok sonuca ulaştım. Son zamanlarda kafam oldukça meşgul aslında. Derneğin Alsancak şubesi, beste yarışmasına girecekmiş. Elimden geleni yaparım dedim. Açıkçası, aranje yapmayı denemeyi düşünüyordum ama beste aklımın ucundan bile geçmemişti. Şu anda kafamda notalar var. Bir yandan da bilmediğim nota yazım programını çözmeye çalışıyorum. Beklediğim, belki de işimi kolaylaştıracak kablo da ancak yarın elimde olacak. 

Bu yoğun dönemin içerisinde, şu an için sadece paylaşmak istediğim, sorumluluk ve hayatı algılayışımızla ilgili.. 

Duygular bulaşıcıdır, aynı durgun bir suya taş attığımızda yayılan daireler gibi, enerji alanında da duygular genişleyerek bulaşır ve çoğalır.. O yüzden hissettiğimiz, mutlu ya da üzgün olduğumuz anlar, hiç kimseyle paylaşmasak dahi bulaşıcıdır. İnsanlığın büyük bir kısmı malesef sadece kendini düşünüyor, bir kısmı da sadece ve sadece kendi gelişimiyle ilgili.. Oysa ki dünyadan da sorumluyuz bence. Başka insanların mutsuz olmasından da mesela. Hatta açlıktan, savaştan, ihanetten, bu dünyada var olan iyi- kötü herşeyden aslında. Daha global bakabilmemiz gerekmez mi sizce de? Ve yapmamız gereken; aynı Mevlananın dediği gibi, "KARANLIĞA SÖVECEĞİNE KALK BİR MUM YAK" Ya da şöyle; SEN DEĞİŞİRSEN; DÜNYA DEĞİŞİR... :) 

Neden değişmiyoruz? 
Değişmek için bizi korkutan ne? 
ve neden bütünün hayrına birşeyler yapmıyoruz? 
Geleceğe nasıl bir dünya bırakacağız?
Harekete geçmek için az zamanımız kaldı.. Bir insan ömrü kaç yıl ki..
Hadi sen de koy elini ortaya, var mısın?
Bu konu ile ilgili beste durumundan fırsat buldukça, yazmaya devam edeceğim ..
Ben kiiimmm, beste kim? Hayırlısı bakalım... :) 


Sevgilerimle
Yonca